Προτεινόμενο θέμα (1) – Αρχαία – εκφωνήσεις

Προτεινόμενο θέμα (1) - Αρχαία - εκφωνήσεις

Προτεινόμενο θέμα (1) – Αρχαία – εκφωνήσεις

Προτεινόμενο θέμα (1)

Ασκήσεις

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

Διδαγμένο κείμενο

Ἀριστοτέλους Πολιτικά (Θ 2, 1- 4)

Ὅτι μὲν οὖν νομοθετητέον περὶ παιδείας καὶ ταύτην κοινὴν ποιητέον, φανερόν· τίς δ’ ἔσται ἡ παιδεία καὶ πῶς χρὴ παιδεύεσθαι, δεῖ μὴ λανθάνειν. νῦν γὰρ ἀμφισβητεῖται περὶ τῶν ἔργων. οὐ γὰρ ταὐτὰ πάντες ὑπολαμβάνουσι δεῖν μανθάνειν τοὺς νέους οὔτε πρὸς ἀρετὴν οὔτε πρὸς τὸν βίον τὸν ἄριστον, οὐδὲ φανερὸν πότερον πρὸς τὴν διάνοιαν πρέπει μᾶλλον ἢ πρὸς τὸ τῆς ψυχῆς ἦθος· ἔκ τε τῆς ἐμποδὼν παιδείας ταραχώδης ἡ σκέψις καὶ δῆλον οὐδὲν πότερον ἀσκεῖν δεῖ τὰ χρήσιμα πρὸς τὸν βίον ἢ τὰ τείνοντα πρὸς ἀρετὴν ἢ τὰ περιττά (πάντα γὰρ εἴληφε ταῦτα κριτάς τινας)· περί τε τῶν πρὸς ἀρετὴν οὐθέν ἐστιν ὁμολογούμενον (καὶ γὰρ τὴν ἀρετὴν οὐ τὴν αὐτὴν εὐθὺς πάντες τιμῶσιν, ὥστ’ εὐλόγως διαφέρονται καὶ πρὸς τὴν ἄσκησιν αὐτῆς). ὅτι μὲν οὖν τὰ ἀναγκαῖα δεῖ διδάσκεσθαι τῶν χρησίμων, οὐκ ἄδηλον· ὅτι δὲ οὐ πάντα, διῃρημένων τῶν τε ἐλευθερίων ἔργων καὶ τῶν ἀνελευθερίων φανερόν, ὅτι τῶν τοιούτων δεῖ μετέχειν ὅσα τῶν χρησίμων ποιήσει τὸν μετέχοντα μὴ βάναυσον. βάναυσον δ’ ἔργον εἶναι δεῖ τοῦτο νομίζειν καὶ τέχνην ταύτην καὶ μάθησιν, ὅσαι πρὸς τὰς χρήσεις καὶ τὰς πράξεις τὰς τῆς ἀρετῆς ἄχρηστον ἀπεργάζονται τὸ σῶμα τῶν ἐλευθέρων [ἢ τὴν ψυχὴν] ἢ τὴν διάνοιαν.

Α1. Από το παραπάνω κείμενο να γράψετε στο τετράδιό σας τη μετάφραση του αποσπάσματος:«νῦν γὰρ ἀμφισβητεῖται ….. οὐκ ἄδηλον·».

Μονάδες 10

Β1. Να αναφέρετε τους προβληματισμούς που διατυπώνονταν την εποχή του Αριστοτέλη για τον χαρακτήρα, το περιεχόμενο και τους στόχους της παιδείας.

Μονάδες 10

Β2.Ποια αντικείμενα διδάσκονταν οι νέοι της εποχής του Αριστοτέλη;

Μονάδες 10

 

Β3.Στο μεταφρασμένο απόσπασμα που ακολουθεί ο Αριστοτέλης παρουσιάζει το είδος του πολιτεύματος που κατά τη γνώμη του αποτελεί τη χειρότερη μορφή δημοκρατίας. Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά αυτού του πολιτεύματος και πώς η παιδεία που προτείνει ο φιλόσοφος στο πρωτότυπο κείμενο θα μπορούσε να αποτρέψει την επικράτηση ενός τέτοιου φαύλου πολιτεύματος;

ΜΕΤΑΦΡΑΣΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ

Τα είδη της δημοκρατίας

Μια άλλη μορφή δημοκρατίας είναι αυτή στην οποία ισχύουν όλα  τα προηγούμενα, η υπέρτατη όμως αρχή είναι τώρα ο λαός, όχι ο νόμος· είναι η περίπτωση κατά την οποία τα ψηφίσματα έχουν μεγαλύτερη ισχύ από τον νόμο· αυτό συμβαίνει όταν στην πόλη υπάρχουν και δρουν δημαγωγοί. Στις δημοκρατικές πόλεις που κυβερνιούνται κατά τον νόμο, δεν κάνει ποτέ την εμφάνισή του δημαγωγός, αλλ’ είναι οι άριστοι πολίτες που έχουν την πρωτοκαθεδρία. Οι δημαγωγοί κάνουν την εμφάνισή τους εκεί όπου οι νόμοι δεν αποτελούν την υπέρτατη αρχή.

Αριστοτέλους Πολιτικά (Δ4, 26)

Μονάδες 10

Προτεινόμενο θέμα (1) – Αρχαία – εκφωνήσεις

Β4.Γιατί ο Αριστοτέλης αφιέρωσε το έργο του στη μελέτη των επιμέρους αρετών του ανθρώπου και πώς μέσω αυτών διαφαίνεται ότι η ηθική φιλοσοφία είναι μέρος της πολιτικής φιλοσοφίας;

Μονάδες 10

Β5.Να βρείτε στο παραπάνω πρωτότυπο διδαγμένο κείμενο μία ετυμολογικά συγγενή λέξη, απλή ή σύνθετη, για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις της νέας ελληνικής: νόμισμα, ανακωχή, αδιαθεσία, χρηματικός, κατάφωρα, βάθρο, τονισμός, λαθρεπιβάτης, καταλογισμός, επίσκοπος.

Μονάδες 10

 

Προτεινόμενο θέμα (1) – Αρχαία – εκφωνήσεις

Γ. Αδίδακτο κείμενο

Λυσίου, Κατὰ Ἀγοράτου, 93-95

Ἐνθυμεῖσθε δ᾿, ὦ ἄνδρες Ἀθηναῖοι, ὅπως μὴ πάντων ἔργον σχετλιώτατον ἐργάσησθε. Εἰ γὰρ ἀποψηφιεῖσθε Ἀγοράτου τουτουί, οὐ μόνον τοῦτο διαπράττεσθε, ἀλλὰ καὶ ἐκείνων τῶν ἀνδρῶν, οὓς ὁμολογεῖτε ὑμῖν εὔνους εἶναι, ἅμα τῇ αὐτῇ ψήφῳ ταύτῃ θάνατον καταψηφίζεσθε· ἀπολύοντες γὰρ τὸν αἴτιον ὄντα ἐκείνοις τοῦ θανάτου οὐδὲν ἄλλο γιγνώσκετε ἢ ἐκείνους δικαίως ὑπὸ τούτου τεθνηκέναι. Καὶ οὕτως ἂν δεινότατα πάντων πάθοιεν,  εἰ οἷς ἐπέσκηπτον ἐκεῖνοι ὡς φίλοις οὖσι τιμωρεῖν ὑπὲρ αὑτῶν, οὗτοι ὁμόψηφοι κατ᾿ ἐκείνων τῶν ἀνδρῶν τοῖς τριάκοντα γενήσονται. Μηδαμῶς, ὦ ἄνδρες δικασταί, πρὸς θεῶν Ὀλυμπίων, μήτε τέχνῃ μήτε μηχανῇ μηδεμιᾷ θάνατον ἐκείνων τῶν ἀνδρῶν καταψηφίσησθε, οἳ πολλὰ κἀγαθὰ ὑμᾶς ποιήσαντες δι᾿ αὐτὰ ταῦτα ὑπὸ τῶν τριάκοντα καὶ Ἀγοράτου τουτουὶ ἀπέθανον.

 Γ1.Να γράψετε τη μετάφραση του παραπάνω κειμένου.

Μονάδες 20

 Γ2.Να γράψετε τον τύπο που ζητείτε για καθεμιά από τις παρακάτω λέξεις:

πάντων : τη δοτική πληθυντικού στο ίδιο γένος
σχετλιώτατον : τη δοτική ενικού στο θηλυκό γένος

 

ἐργάσησθε : το γ’ πληθυντικό πρόσωπο της οριστικής παρακειμένου στην ίδια φωνή
τοῦτο : την αιτιατική πληθυντικού και στα τρία γένη
ὁμολογεῖτε : το γ’ ενικό πρόσωπο της προστακτικής ενεστώτα στην άλλη φωνή
εὔνους : τη γενική ενικού στο ίδιο γένος
πάθοιεν : το ίδιο πρόσωπο της ευκτικής μέλλοντα στην ίδια φωνή
οἷς : την ίδια πτώση στον άλλο αριθμό
γενήσονται : το β’ ενικό πρόσωπο της οριστικής παθητικού αορίστου
καταψηφίσησθε : το ίδιο πρόσωπο της οριστικής μέλλοντα στην ίδια φωνή

Μονάδες 10

 

Γ3.α) Να γίνει πλήρης συντακτική αναγνώριση των παρακάτω τύπων: σχετλιώτατον, θάνατον, πάντων, τοῖς τριάκοντα, τέχνῃ (μονάδες 5).

β) Να αναγνωρίσετε τις παρακάτω μετοχές του κειμένου (μονάδες 2) και να τις αναλύσετε σε ισοδύναμη δευτερεύουσα πρόταση (μονάδες 3): τόν ὄντα, ὡς οὖσι.

Μονάδες 10

 

 

 

 

0 responses on "Προτεινόμενο θέμα (1) - Αρχαία - εκφωνήσεις"

Leave a Message

top
X